Arnavutluk h\u00fck\u00fcmeti dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yolunda \u00f6nemli bir ad\u0131m atarak Per\u015fembe g\u00fcn\u00fc, \u201cArnavutluk 2025\u20132030 Yapay Zek\u00e2 Ulusal Stratejisi ve Eylem Plan\u0131n\u0131n Onaylanmas\u0131\u201dna dair taslak karar\u0131 kamuoyunun g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne sundu.<\/p>\n
Bilgi Toplumu Ulusal Ajans\u0131 (AKSHI) taraf\u0131ndan \u00f6nerilen bu belge, Yapay Zek\u00e2y\u0131 (YZ), ekonomik b\u00fcy\u00fcme, yenilik\u00e7ilik ve kamu hizmetlerinin iyile\u015ftirilmesi i\u00e7in temel bir motor h\u00e2line getirmeyi hedefliyor.<\/p>\n
Avrupa’n\u0131n geri kalan\u0131 YZ\u2019nin g\u00fcvenli\u011fi ve eti\u011fi \u00fczerine tart\u0131\u015f\u0131rken, Arnavutluk YZ\u2019yi Avrupa Birli\u011fi\u2019ne \u00fcyelik s\u00fcrecini h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in stratejik bir ara\u00e7 olarak kullanmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n
H\u00fck\u00fbmetin Vizyonu: Yapay Zek\u00e2 Taraf\u0131ndan Y\u00f6nlendirilen Bir Toplum<\/p>\n
Strateji iddial\u0131 bir vizyon ortaya koyuyor: 2030 y\u0131l\u0131na kadar Arnavutluk, YZ\u2019nin \u00fcretkenli\u011fi art\u0131rmak ve sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim, tar\u0131m, ula\u015f\u0131m, enerji ve turizm gibi stratejik sekt\u00f6rleri geli\u015ftirmek i\u00e7in kilit rol oynad\u0131\u011f\u0131 dijital olarak g\u00fc\u00e7lendirilmi\u015f bir toplum olmay\u0131 hedefliyor.<\/p>\n
Ba\u015fbakan Edi Rama, Temmuz ay\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bir bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda bu fikri daha da ileriye ta\u015f\u0131yarak, YZ\u2019nin yolsuzlu\u011fu ortadan kald\u0131rmak ve \u015feffafl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in bir ara\u00e7 olarak kullan\u0131labilece\u011fini belirtti. Hatta tamamen yapay zek\u00e2 taraf\u0131ndan y\u00f6netilen bir bakanl\u0131k kurulmas\u0131 olas\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan bahsetti.<\/p>\n
\u201cBu \u015fekilde ne nepotizm ne de \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 olur,\u201d diyen Rama, b\u00f6yle bir ad\u0131m\u0131n Arnavutluk\u2019u YZ ile y\u00f6netilen ilk \u00fclke yapabilece\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Temel Hedefler ve AB ile Uyum<\/p>\n
RTSH.al’in bildirdi\u011fine g\u00f6re, yeni stratejik belge en iyi uluslararas\u0131 uygulamalarla uyumlu \u015fekilde haz\u0131rlanm\u0131\u015f olup, Avrupa Birli\u011fi\u2019nin Yapay Zek\u00e2 Yasas\u0131 (EU AI Act) ile tam uyum sa\u011flamay\u0131 hedefliyor. Bu yasal uyum, \u00fclkenin Avrupa entegrasyon s\u00fcreci a\u00e7\u0131s\u0131ndan kritik \u00f6neme sahip.<\/p>\n
Stratejide \u00f6ne \u00e7\u0131kan ba\u015fl\u0131ca politika ve hedefler \u015funlard\u0131r:<\/p>\n
* AB standartlar\u0131yla uyumlu bir d\u00fczenleyici \u00e7er\u00e7eve olu\u015fturmak
\n* S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir dijital ve veri altyap\u0131s\u0131 geli\u015ftirmek
\n* Ara\u015ft\u0131rma, inovasyon ve i\u015f g\u00fcc\u00fc kapasitesini g\u00fc\u00e7lendirmek
\n* Kamu-\u00f6zel sekt\u00f6r i\u015f birli\u011fini ve inovasyon ekosistemini te\u015fvik etmek
\n* YZ\u2019nin etik, \u015feffaf ve g\u00fcvenilir kullan\u0131m\u0131n\u0131 garanti alt\u0131na almak<\/p>\n
Zorluklar\u0131n Ele Al\u0131nmas\u0131 ve Beklenen Etkiler<\/p>\n
Strateji, \u00fclkenin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oldu\u011fu baz\u0131 temel sorunlar\u0131 ele almay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. Bunlar aras\u0131nda:<\/p>\n
* Eksik yasal ve kurumsal \u00e7er\u00e7eve
\n* S\u0131n\u0131rl\u0131 teknik ve kaynak kapasiteleri
\n* Algoritmik ayr\u0131mc\u0131l\u0131k gibi etik ve yasal riskler
\n* Kentsel ve k\u0131rsal b\u00f6lgeler aras\u0131ndaki dijital u\u00e7urum<\/p>\n
Stratejinin uygulanmas\u0131yla beklenen etkiler aras\u0131nda:<\/p>\n
* Kamu hizmetlerinde otomasyon yoluyla kalite art\u0131\u015f\u0131
\n* Kurumlara duyulan g\u00fcven ve \u015feffafl\u0131kta art\u0131\u015f
\n* Ulusal teknoloji pazar\u0131n\u0131n geli\u015fimi ve yat\u0131r\u0131mlar\u0131n \u00e7ekilmesi
\n* Yenilik\u00e7ilik ve bilimsel ara\u015ft\u0131rman\u0131n te\u015fviki
\n* AB standartlar\u0131na yak\u0131nla\u015farak Avrupa entegrasyonunun h\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131<\/p>\n
Mevcut Kullan\u0131m ve Stratejinin Planlar\u0131<\/p>\n
YZ h\u00e2lihaz\u0131rda Arnavutluk kamu y\u00f6netiminde kullan\u0131lmakta: kamu ihalelerinin y\u00f6netimi, vergi ve g\u00fcmr\u00fck i\u015flemlerinin analizi ile drone ve uydu sistemleriyle arazi takibi bu kullan\u0131m alanlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131.<\/p>\n
Gelecekte YZ, sa\u011fl\u0131k hizmetleri, e\u011fitim ve trafik g\u00fcvenli\u011fi gibi alanlarda da kullan\u0131lacak; \u00f6rne\u011fin, trafik kazalar\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 hedefleniyor.<\/p>\n
Ulusal Yapay Zek\u00e2 Stratejisi, uygulanmas\u0131 gereken baz\u0131 temel sorunlar\u0131 da belirtiyor:<\/p>\n
* Yetersiz yasal ve kurumsal \u00e7er\u00e7eve
\n* S\u0131n\u0131rl\u0131 teknik kapasite ve kaynaklar
\n* Etik ve hukuki riskler (\u00f6rne\u011fin, algoritmik ayr\u0131mc\u0131l\u0131k)
\n* Kentsel ve k\u0131rsal alanlar aras\u0131nda dijital e\u015fitsizlik<\/p>\n
Belge, k\u0131sa, orta ve uzun vadeli olarak b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir eylem plan\u0131 sunuyor. Uygulama, AKSHI liderli\u011finde; E\u011fitim, Sa\u011fl\u0131k, Siber G\u00fcvenlik ve Maliye Bakanl\u0131klar\u0131 i\u015f birli\u011fiyle ger\u00e7ekle\u015ftirilecek. Finansman ise devlet b\u00fct\u00e7esi ve uluslararas\u0131 ortaklar taraf\u0131ndan sa\u011flanacak.<\/p>\n
\/ Aida Vishko \/\u00a0<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Arnavutluk h\u00fck\u00fcmeti dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm yolunda \u00f6nemli bir ad\u0131m atarak Per\u015fembe g\u00fcn\u00fc, \u201cArnavutluk 2025\u20132030 Yapay Zek\u00e2 Ulusal Stratejisi ve Eylem Plan\u0131n\u0131n Onaylanmas\u0131\u201dna dair taslak karar\u0131 kamuoyunun g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne sundu. Bilgi Toplumu Ulusal Ajans\u0131 (AKSHI) taraf\u0131ndan \u00f6nerilen bu belge, Yapay Zek\u00e2y\u0131 (YZ), ekonomik b\u00fcy\u00fcme, yenilik\u00e7ilik ve kamu hizmetlerinin iyile\u015ftirilmesi i\u00e7in temel bir motor h\u00e2line getirmeyi hedefliyor. Avrupa’n\u0131n geri […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":40174,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-40173","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40173","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=40173"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40173\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40175,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/40173\/revisions\/40175"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40173"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40173"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rtsh.al\/rti\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=40173"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}