S\u0131n\u0131r Tan\u0131mayan Gazeteciler (RSF), 13-19 Ekim tarihleri aras\u0131nda Arnavutluk\u2019ta \u00f6\u011frenci protestolar\u0131n\u0131 takip eden en az 12 gazeteci ve medya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n\u0131n fiziksel sald\u0131r\u0131ya maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131. Olaylar\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde polislerin yer ald\u0131\u011f\u0131 belirtilirken, RSF sorumlular\u0131n cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131, gazetecilerin g\u00fcvenli\u011fini sa\u011flamaya y\u00f6nelik mevcut kurallar\u0131n uygulanmas\u0131 ve yetkililerin tutumunun parlamento taraf\u0131ndan incelenmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n
RSF\u2019nin s\u00f6z konusu d\u00f6neme ili\u015fkin belgeledi\u011fi verilere g\u00f6re, en az 23 medya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n\u0131 etkileyen 28 \u015fiddet, tehdit ve haber takibini engelleme vakas\u0131 kaydedildi. En az 10 olayda, 12 gazeteciye do\u011frudan fiziksel g\u00fc\u00e7 uyguland\u0131\u011f\u0131 bildirildi. Gazetecilerin darbedildi\u011fi, tekmelendi\u011fi, itildi\u011fi ve haber yapt\u0131klar\u0131 alanlardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtilirken, baz\u0131 medya \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n telefonlar\u0131na el konuldu\u011fu veya el konulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ekipmanlar\u0131n\u0131n zarar g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve polis m\u00fcdahalesinde kullan\u0131lan ara\u00e7lar nedeniyle yaraland\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131ld\u0131.<\/p>\n
RSF, gazetecilerin sahada kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 tehditlerin yan\u0131 s\u0131ra siyasi bask\u0131ya da dikkat \u00e7ekti. Arnavutluk Ba\u015fbakan\u0131 Edi Rama\u2019n\u0131n 18 Ekim\u2019de News24 kanal\u0131n\u0131n sahibini, h\u00fck\u00fcmeti devirmek amac\u0131yla \u00f6\u011frenci isyan\u0131na ili\u015fkin haberler uydurmakla su\u00e7lad\u0131\u011f\u0131 belirtildi. RSF Prag B\u00fcrosu Direkt\u00f6r\u00fc Pavol Szalai, gazetecilerin polis m\u00fcdahalelerini g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyebilmeleri gerekti\u011fini vurgulayarak, gazetecilere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131n ve haber yapmalar\u0131n\u0131 engelleyen uygulamalar\u0131n soru\u015fturulmas\u0131n\u0131 istedi. Szalai ayr\u0131ca Ba\u015fbakan Rama\u2019ya medyay\u0131 protestolar\u0131 haberle\u015ftirdi\u011fi i\u00e7in hedef almaktan vazge\u00e7me, Arnavutluk Parlamentosu\u2019na ise polis m\u00fcdahalelerini inceleme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n
18 Ekim\u2019de en az sekiz medya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131 polisin m\u00fcdahalesine maruz kald\u0131<\/p>\n
Arnavutluk Gazeteciler Birli\u011fi\u2019nin (AGSH) a\u00e7\u0131klamas\u0131na g\u00f6re, 18 Ekim\u2019de Associated Press\u2019e katk\u0131da bulunan foto muhabiri Hameraldi Agolli, g\u00f6revini yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada polis taraf\u0131ndan zorla durduruldu. News24 muhabiri Renaldo Salianji\u2019nin fiziksel sald\u0131r\u0131ya u\u011frad\u0131\u011f\u0131, SYRI TV muhabiri Taulant Kopliku\u2019nun ise bir polis memuru taraf\u0131ndan omzundan darbedildi\u011fi ve telefonuna el konuldu\u011fu bildirildi. Kopliku, telefonunun kendisine g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri silinmi\u015f \u015fekilde iade edildi\u011fini belirtti.<\/p>\n
SYRI TV\u2019nin iki \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n\u0131n da ayr\u0131 olaylarda sald\u0131r\u0131ya u\u011frad\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131ld\u0131. Canl\u0131 yay\u0131nda 3. Polis Merkezi\u2019ndeki yang\u0131n\u0131 takip eden Marshi Korreshi\u2019nin kaskla s\u0131rt\u0131ndan darbedildi\u011fi ve itildi\u011fi, Elkier Bushkolaj\u2019\u0131n ise polisin kulland\u0131\u011f\u0131 kau\u00e7uk bir mermi nedeniyle baca\u011f\u0131ndan yaraland\u0131\u011f\u0131 bildirildi. Gazeteci Juljan Hoxha ile foto muhabiri Felix Bilani\u2019nin de Ba\u015fbakanl\u0131k binas\u0131 yak\u0131n\u0131nda polisler taraf\u0131ndan kasklarla itilerek b\u00f6lgeden uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve bacaklar\u0131ndan darbedildi\u011fi \u00f6ne s\u00fcr\u00fcld\u00fc. AGSH ayr\u0131ca Klan News muhabiri Glidona Daci\u2019nin polisle ili\u015fkilendirilen bir olay s\u0131ras\u0131nda ta\u015flar\u0131n hedefi oldu\u011funu duyurdu.<\/p>\n
Reuters, 17 Ekim\u2019de Tiran\u2019daki \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 takip eden iki muhabirinin kau\u00e7uk mermilerle vuruldu\u011funu bildirdi. Ayn\u0131 g\u00fcn Durr\u00ebs\u2019te siyah giyimli bir grubu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleyen \u0130svi\u00e7reli serbest foto muhabiri Raimond Lueppken de sivil giyimli iki ki\u015finin kendisinden kayd\u0131 silmesini istedi\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131. RSF\u2019nin aktard\u0131\u011f\u0131 bilgilere g\u00f6re, g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenen grubun \u00fczerinde polis i\u015faretleri bulunan yelekler vard\u0131. Lueppken, kendisinden kay\u0131tlar\u0131 silmesini isteyen ki\u015filerin bu grupla ba\u011flant\u0131l\u0131 olabilece\u011finden \u015f\u00fcphelendi\u011fini belirtti. Ancak s\u00f6z konusu ki\u015filerin kimlikleri ve polisle ba\u011flant\u0131lar\u0131 do\u011frulanmad\u0131.<\/p>\n
Protestolar\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 13 Ekim\u2019de de ciddi bir sald\u0131r\u0131 ya\u015fand\u0131. Dosja.al internet haber sitesinin genel yay\u0131n y\u00f6netmeni Izmir Akulli, Arnavutluk Merkez Bankas\u0131 yak\u0131nlar\u0131nda bir \u00f6\u011frenciyle polisler aras\u0131nda ya\u015fananlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerken birka\u00e7 polis memurunun yumruk ve tekmelerine maruz kald\u0131. Akulli, gazeteci oldu\u011funu belirtmesine ra\u011fmen sald\u0131r\u0131n\u0131n devam etti\u011fini ifade etti ve hastaneye kald\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n
19 Ekim ak\u015fam\u0131 ise News24 muhabiri Osman Stafa ve di\u011fer medya \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n, Tiran\u2019daki Rruga e Dibr\u00ebs \u00e7evresindeki ara sokaklarda polis taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilen g\u00f6zalt\u0131lar\u0131 takip etmelerinin ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fclemelerinin engellendi\u011fi bildirildi.<\/p>\n
RSF\u2019den g\u00fcvenlik \u00f6nlemlerinin uygulanmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131<\/p>\n
SafeJournalists Network\u2019\u00fcn 18 Ekim tarihli a\u00e7\u0131klamas\u0131na g\u00f6re, Arnavutluk Polis G\u00f6zetim Ajans\u0131 iddia edilen usuls\u00fczl\u00fckleri incelemeye ba\u015flad\u0131 ve yedi polis memuru g\u00f6revden uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Ancak bu tedbirlerin gazetecilere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131larla ilgili vakalar\u0131 kapsay\u0131p kapsamad\u0131\u011f\u0131 hen\u00fcz netlik kazanmad\u0131.<\/p>\n
RSF\u2019nin de imzac\u0131s\u0131 oldu\u011fu medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve sivil toplum kurulu\u015flar\u0131n\u0131n 14 Ekim\u2019de yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k mektupta, Arnavutluk Devlet Polisi taraf\u0131ndan May\u0131s 2025\u2019te kabul edilen Gazetecilerin G\u00fcvenli\u011fine \u0130li\u015fkin K\u0131lavuz\u2019un eksiksiz uygulanmas\u0131 talep edilmi\u015fti. Mektupta ayr\u0131ca polislerin kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 iddia edilen \u015fiddet ve haber yapmay\u0131 engelleme olaylar\u0131n\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131z kurumlarca soru\u015fturulmas\u0131 ve konuyla ilgili parlamentoda \u00f6zel bir oturum d\u00fczenlenmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Buna ra\u011fmen sonraki g\u00fcnlerde de yeni olaylar bildirildi.<\/p>\n
RSF, Avrupa Birli\u011fi\u2019ne (AB) aday \u00fclke olan Arnavutluk\u2019un medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc konusundaki taahh\u00fctlerinin uygulamada ne \u00f6l\u00e7\u00fcde yerine getirildi\u011finin de\u011ferlendirilmesini de istedi.<\/p>\n
Arnavutluk, RSF\u2019nin 2026 D\u00fcnya Bas\u0131n \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Endeksi\u2019nde 180 \u00fclke ve b\u00f6lge aras\u0131nda 83. s\u0131rada yer al\u0131yor.<\/p>\n