Arnavutluk ve İtalya, Perşembe günü Roma’da ilk Hükümetlerarası Zirveyi düzenleyecek. Üç ana konu gündemde olacak: savunma, sanayi ve göçmenler.

Her iki ülke hükümeti arasındaki ilk toplantıya, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ve Arnavutluk Başbakanı Edi Rama başkanlık edecek. İtalyan hükümeti tarafından resmi internet sitesinde yayımlanan bir duyuruda, İtalya-Arnavutluk ilk Hükümetlerarası Zirvesi’nin 13 Kasım Perşembe günü saat 11:30’da yapılacağı doğrulandı.

İtalyan gazetesi “Formiche”, iki hükümet arasındaki ortak toplantıda neler olacağına dair ayrıntılar veren bir makale yayımladı.

İtalyan gazetesi “Formiche”nin haberi:

Tarih boyunca İtalya, Arnavutluk’a en yakın Avrupa ülkelerinden biri olmuştur. Ancak bugüne kadar iki devlet arasında hiçbir hükümet zirvesi yapılmamıştır.

13 Kasım’da Edi Rama ve Giorgia Meloni, İtalya’nın geleneksel ikili görüşme mekânı olan Villa Pamphili’de bir araya gelerek “bu gidişatı tersine çevirecekler.”

Bu buluşma, Roma’nın dış politikasına Balkanlar ve Akdeniz’e yönelik önemli bir boyut kazandırmaktadır.

Tiran, Avrupa Birliği üyeliği için bekleme listesinde yer alıyor ve yapısal eksiklikleri gidermek için önemli adımlar atıyor. Ayrıca, her iki lider de Ağustos 1991’de, 27 bin Arnavut mültecinin İtalya’da sığınak ve yeni bir yaşam bulduğu dönemde doğan siyasi bir projenin yalnızca güçlenmesine katkı sağlayabilecek sağlam bir ilişkiye sahip olduklarını vurguluyorlar.

Bugün iki ülke, AB genişlemesiyle ilgili olanlar da dâhil olmak üzere, yatırım ve yeni fırsatlarla ilgili ilginç bir ikili yol haritası ve Adriyatik ötesinde kurulan kabul merkezleri gibi bazı açık projelerle övünebilirler.

Geçtiğimiz yıl 16 Mayıs’ta Tiran’da Meloni ve Rama arasında yapılan görüşme sırasında, Avrupa Siyasi Topluluğu Zirvesi’nin oturum aralarında ortak bir bildiri imzalanmış ve iki taraf da ikili ilişkileri daha da güçlendirme ve Arnavutluk’un Avrupa Birliği’ne katılımını destekleme yönündeki güçlü karşılıklı çıkarlarını teyit etmişti.

İki ülke, 13 Ekim 1995 tarihli Dostluk ve İşbirliği Antlaşması, 12 Şubat 2010 tarihli Stratejik Ortaklık Bildirgesi ve 6 Kasım 2023 tarihli Göç İşbirliğini Güçlendirme Protokolü gibi ortak temellere sahip.

Roma’da düzenlenen ilk İtalya-Arnavutluk Hükümetlerarası Toplantısı, bu ilişkilerin doğal bir devamı niteliğinde.

Bu toplantı, ikili iş birliğini gözden geçirmek ve Roma ile Tiran arasındaki stratejik ortaklığı güçlendirmeyi amaçlayan yeni girişimler üzerinde anlaşmak için bir fırsat olacak. Savunma ve güvenlik, enerji, göç, sivil savunma, sağlık, çevre, ekonomik ve altyapısal kalkınma gibi kilit sektörler belirlenecek ve her bir alanda mesleki eğitim konusuna odaklanılacak.

Savunma alanında, İtalya ekipman ve teknoloji sağlayacak; Arnavutluk’ta denizcilik ve gemi inşa altyapısı kurulacak. Bu altyapı, deniz araçlarının inşası ve bakımı ile teknik ve mesleki eğitim girişimlerinin uygulanmasını destekleyecek.

Enerji alanında, 15 Ocak 2025’te Abu Dabi’de imzalanan İtalya, Birleşik Arap Emirlikleri ve Arnavutluk arasındaki üçlü anlaşma temelinde iş birliğinin genişletilmesi planlanıyor. Bu anlaşma, Arnavutluk’ta yenilenebilir enerji üretimini ve iki ülkeyi birbirine bağlayan deniz altı enerji hattını öngörüyor.

Düzensiz göçle mücadele ve Arnavutluk’un deniz devriye yeteneklerini güçlendirmek için ortak bir çalışma grubu oluşturulacak.

Ayrıca, Arnavutluk’ta mesleki uzmanlığın aktarılmasını sağlayacak bir “Sivil Koruma Sistemi” kurulması konusunda anlaşmaya varıldı.

Her iki ülke, Arnavutluk’ta anne ve yenidoğan sağlığına da odaklanacak; bu kapsamda Tiran’daki kamu hastanesi “Koço Gliozheni” bünyesinde bir yenidoğan bölümü açılacak.

Ekonomik ve altyapısal kalkınmaya da büyük önem verilecek. Cassa Depositi e Prestiti’nin Arnavutluk’ta resmen bir kalkınma finans kurumu olarak tanınmasını öngören çerçeve anlaşması sayesinde, ekonomik ve altyapısal iş birliği daha da güçlendirilecek. Buna, yeni Arnavutluk Kalkınma Bankası’nın kurulması için İtalyan teknik desteği de dâhil. Bu bağlamda, Tiran’da “ExpoAlbania” adıyla ortak bir ticaret fuarı merkezinin kurulması planlanıyor.

Ayrıca, deniz ekonomisi alanında iş birliğini güçlendirmeyi ve balıkçılık endüstrisi projelerinin geliştirilmesini hedefleyen yasal ve teknik düzenlemeler yapılacak.

SIMEST ile Arnavutluk Ulusal Ekonomi Konseyi arasındaki iş birliği, İtalyan ve Arnavut küçük ve orta ölçekli işletmeleri için karşılıklı pazar fırsatlarını artıracak eğitim ve mentorluk girişimleriyle daha da güçlendirilecek.

AB başlığı: İtalya’nın Arnavutluk’un Avrupa Birliği’ne katılımına yönelik taahhüdü son derece önemli olup, sadece basit hedeflerin ötesine geçmektedir. Bu, Arnavutluk’un AB’ye katılım sürecini desteklemek amacıyla yüksek katma değere sahip belirli sektörlerin belirlenmesine yönelik ortak istekte de kendini göstermektedir.

Son olarak, spor, ikili ilişkilerin geliştirilmesinde bir araç olarak görülüyor. Bu yıl, Giro d’Italia’nın 108. edisyonunun 9 Mayıs’ta Durrës’tan başlaması bu ilişkilerin bir örneği oldu.

Difesa, industria e migranti. Tutti i temi sul tavolo del vertice Italia-Albania

/ Bora Meco /