29 Temmuz 1878’de İşkodra’nın Jushi Dağı’nda, Arnavut ulusal hareketinin önde gelen isimlerinden ve Kelmendi dağlılarının lideri Prek Cali dünyaya geldi.

Prek Cali, 1908–1912 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu’na karşı verilen mücadelelerde öne çıktı. 1914 yılında ise Prens Wilhelm Wied hükümetini destekleyen güçlerin yanında yer aldı. Ayrıca 1920’deki Koplik Muharebesi’nde önemli bir rol oynayarak Arnavut kuvvetlerinin işgalci birlikleri püskürtme çabalarına katıldı.

1924 Haziran Devrimi sırasında Prek Cali, Fan Noli’yi destekledi. Kelmendi savaşçılarının lideri olarak, Noli yanlısı güçlerin kentin kontrolünü ele geçirmesine yardımcı olmak amacıyla 11 Haziran’da Tiran’a girdi. Ahmet Zogu’nun yeniden iktidara dönmesinin ardından siyasi rakibi olarak görülen Prek Cali, üç yıl süreyle Ergiri’de (Gjirokastër) sürgünde tutuldu.

1928’de monarşinin ilan edilmesinin ardından Ahmet Zogu, kuzeydeki sınır bölgelerinde devletin kontrolünü güçlendirmeyi hedefledi. Kelmendi bölgesinin stratejik önemini, ayrıca Prek Cali’nin bu bölgedeki askerî tecrübesi ve otoritesini dikkate alarak onu yeniden göreve kazandırdı, yüzbaşı rütbesine terfi ettirdi ve Kelmendi sınırlarının korunmasıyla görevlendirdi.

Ocak 1945’te Prek Cali, antikomünist direnişin eşgüdümünü sağlamayı amaçlayan Broja Kurultayı’nı düzenledi. Ayrıca 12–13 Ocak 1945 tarihlerinde Kelmendi  Ayaklanması’na liderlik etti. Ayaklanmanın başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından komünist güçler tarafından tutuklandı, yargılandı ve 25 Mart 1945’te İşkodra’da kurşuna dizilerek idam edildi.

25 Haziran 1993 tarihinde ise Arnavutluk Cumhurbaşkanı tarafından kendisine “Demokrasi Şehidi” madalyası verildi.

/ Bora Meco /