Ekonomi ve İnovasyon Bakanı Delina Ibrahimaj, Karadağ’ın Çetine kentinde düzenlenen Berlin Süreci Ekonomi Bakanları Toplantısı’na katıldı. Toplantıda Batı Balkanlar’daki altı ülkenin ekonomi bakanlarının yanı sıra Avrupa Komisyonu temsilcileri, bölgesel kuruluşlar ve uluslararası finans kuruluşları yer aldı.

Toplantının merkezinde Bölgesel Ortak Pazar (Common Regional Market) eylem planının uygulanması, ekonomik iş birliğinin güçlendirilmesi ve ticari engellerin azaltılması ve rekabet gücünün artırılması yoluyla Batı Balkan ülkelerinin Avrupa Birliği ile yakınsamasının ilerletilmesi konuları vardı.

Bakan Ibrahimaj konuşmasında, bölgesel iş birliğinin bir sonraki aşamasının işletmeler ve vatandaşlar için uygulamaya ve somut sonuçlara odaklanması gerektiğini vurguladı.

Ibrahimaj, “Önceliğimiz açık olmalı: taahhütlerden uygulamaya, anlaşmalardan ise işletmeler ve vatandaşlar için ölçülebilir sonuçlara geçmeliyiz” dedi.

Bu doğrultuda Bakan, anlaşmanın 20. yılında Arnavutluk’un CEFTA Dönem Başkanlığı kapsamındaki önceliklerini açıkladı. Bu önceliklerin odağında ticaretin kolaylaştırılması ve işletmelerin maliyetlerinin azaltılması bulunuyor.

Alınması planlanan önlemler arasında Yeşil Koridorların genişletilmesi, sınır kapılarındaki yetkili makamların çalışma saatlerinin uyumlaştırılması, meyve ve sebzelere yönelik kontrollerin basitleştirilmesi, sanayi ürünleri için uygunluk değerlendirmesi sonuçlarının karşılıklı tanınması ve elektronik güven hizmetlerinin kullanılması yer alıyor.

Bakan, “Bölgesel entegrasyon, kabul ettiğimiz anlaşmaların sayısıyla değil, işletmelerin tasarruf ettiği zaman ve parayla ve onların büyümesi için yarattığımız fırsatlarla ölçülmelidir” ifadelerini kullandı.

Ticaretin kolaylaştırılmasının yanı sıra Ibrahimaj, yatırımlar, üretim ve inovasyon açısından daha entegre bir bölgesel ekonomik alan oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Bu kapsamda Arnavutluk’un CEFTA Dönem Başkanlığı önceliklerinden biri, teknoloji ve beceri getiren, verimliliği artıran, nitelikli iş gücü ve istihdam geliştiren yatırımları çekmeyi amaçlayan “Daha Yüksek Kaliteli Yatırım ve Daha Yüksek Verimlilik” (Higher Quality Investment & Higher Productivity) girişimi.

Bakan ayrıca tarımsal gıda, imalat, turizm ve hizmetler gibi birbirini tamamlayıcı potansiyele sahip sektörlerde bölgesel değer zincirlerinin oluşturulmasının ve bölge şirketlerinin Avrupa değer zincirleriyle bağlantılarının güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti.

İnovasyon, dijitalleşme ve beşeri sermayenin geliştirilmesi de bölgenin gelecekteki rekabet gücü açısından önemli unsurlar olarak öne çıktı.

Görüşmelerin bir bölümü, bölgesel entegrasyon ile Avrupa entegrasyonu süreci arasındaki bağlantıya ayrıldı. Ibrahimaj, Bölgesel Ortak Pazar’ın AB entegrasyonuna alternatif olmadığını, aksine bu süreci hızlandırmak için pratik bir araç olduğunu vurguladı.

Ibrahimaj, “Arnavutluk için Bölgesel Ortak Pazar, Avrupa entegrasyonuna alternatif değildir. Aksine, bu entegrasyonu hızlandırmak için pratik bir araçtır” dedi.

Bu çerçevede Bakan, Batı Balkanlar Büyüme Planı’nın rolüne dikkat çekti. Söz konusu plan, bölgesel ekonomik entegrasyonu; mallar, hizmetler, çalışanların serbest dolaşımı, SEPA, karayolu taşımacılığı, enerji ve dijital entegrasyon gibi alanlarda Avrupa Tek Pazarı’na kademeli erişimle ilişkilendiriyor.

Bakan, “Büyüme Planı’nın uygulanması açısından Arnavutluk, bölgede en iyi performans gösteren ülkedir” ifadelerini kullandı.

Entegrasyonun bir sonraki aşamasına ilişkin konuşan Ibrahimaj, bölgesel iş birliğinin ortak standartları koruması gerektiğini, hazır olan ülkelerin ise belirli alanlarda daha hızlı ilerleyebilmesi gerektiğini belirtti.

Bakan, “Esneklik entegrasyonu hızlandırmalı, parçalanmaya yol açmamalıdır” dedi.

Ibrahimaj, CEFTA’nın 20. yılı kapsamında bölgenin ekonomik entegrasyonunun bir sonraki aşamasına ilişkin görüşmelerin sürdürülmesi amacıyla bakanları ve uluslararası ortakları Tiran’a davet etti.

/ Aida Vishko /