Başbakan Edi Rama, tanınmış Avusturyalı gazeteci Christian Wehrschutz ile ORF televizyonuna verdiği röportajda, “AB üyeliği tarihi bir fırsattır” dedi.

ORF: Birkaç yıl önce Tiran’da sizi röportaj yapma fırsatım olmuştu. O zaman, AB’nin Arnavutluk’la üyelik müzakerelerine ne zaman başlayacağı sorulduğunda, Avusturya’nın futbol dünya şampiyonu olmasının daha olası olduğunu söylemiştiniz. Avusturya hâlâ dünya şampiyonu değil, ancak sonbahardan bu yana Brüksel ile Tiran arasında somut müzakereler yürütülüyor. Ne değişti?

Rama: Çok önemli bir şey değişti : Avrupa’daki jeopolitik bağlam. Ne yazık ki, Vladimir Putin’in “yardımı” bu ihmal edilen entegrasyon süreçlerinin yeniden başlatılması için gerekli oldu.

ORF: Avrupa Birliği üyelik kriterlerini hafifletecek mi?

Rama: Jeopolitik açıdan bakıldığında, AB’nin saflarını güçlendirmesi ve tam bir birlik olması için yeni üyeleri kabul etmesi gereklidir. Ama elbette bu, aday ülkelerin gereken düzeyde olma yetkinliği ve istekliliğiyle ilgilidir. AB, yakınlaşma sürecini hızlandırmak için siyasi baskı uygulayabilir ama kriterleri tam olarak karşılamayan hiçbir ülkeyi kabul etmeyecektir.

ORF: Arnavutluk’un 2030 yılında AB üyesi olması ve müzakerelerin 2027 sonuna kadar tamamlanması bekleniyor. Ancak altı müzakere grubundan dördü hâlâ açık. Arnavutluk yönetimi bu düzenlemeleri uygulayabilecek mi – iki buçuk yıl uzun bir süre değil, değil mi?

Rama: Gerçekten de iki buçuk yıl çok kısa bir süredir ve bu, sürecin tipik bir özelliği değildir. Ama öte yandan, çok çalıştık ve iyi hazırlandık. Şimdi ayrıca yapay zekayı da kullanıyoruz. Bu, AB yasalarının ve sözde “acquis communautaire”in (topluluk müktesebatı) bizim hukuk sistemimize aktarılmasını hızlandırıyor. Üyelik süreci tarihî bir fırsattır, ancak eğer gereklilikleri yerine getiremezsek bu fırsat sonsuza kadar sürmeyecektir.

ORF: AB’ye kabul, 27 üye ülkenin onayına bağlı. Fransa’da referandum zorunlu; diğer ülkelerde de referandumlar mümkün. Arnavutluk’un, birçok ülkede var olan genişleme şüpheciliğini aşmak için bir stratejisi var mı?

Rama: Bugün odaklanmamız gereken şey, taahhütlerimizi yerine getirmektir. Sıradaki maçı düşünmemeliyiz, oynadığımız maçı düşünmeliyiz. Ve bu maç, müzakereleri tamamlamak için tüm taahhütlerimizi yerine getirmekle ilgilidir. Müzakereler tamamlandıktan sonra anlaşma tüm üye ülkelere gönderilir ve genellikle parlamentolar bunu onaylar. Fransa durumunda ise karar anı geldiğinde göreceğiz.

ORF: Arnavutluk ve Karadağ şu anda AB üyeliği için en iyi şansa sahip ülkeler. Sözde Batı Balkanlar’daki durumu genel olarak nasıl değerlendiriyorsunuz?

Rama: Batı Balkanlar’ın kendi sorunları var, ancak bence durum hiç bu kadar iyi olmamıştı. AB ile yakınlaşma süreci, belirli sorunların çözümüne çok yardımcı oluyor.

ORF: 11 Mayıs’taki parlamento seçimlerinde mutlak çoğunluğunuzu daha da genişlettiniz. Dördüncü döneminizdesiniz ve bunun tarihî bir sonuç olduğunu söylediniz. Önümüzdeki dört yıl için en önemli üç planınız nedir?

Rama: Avrupa Birliği, Avrupa Birliği, Avrupa Birliği.

/ Aida Vishko /