Cumhurbaşkanı, bugün 9 Kasım 2025 tarihini, Tiran, Vlora, Berat, Mat, Tepelena ve Cërrik belediyelerinde belediye başkanlığı için kısmi yerel seçimlerin yapılacağı tarih olarak ilan etti. Bu karar, Bakanlar Kurulu tarafından 30 Eylül’de gönderilen boş kadro bildirimlerinin alınmasının ardından verildi.

Vlora, Berat, Mat, Tepelena ve Cërrik belediyelerinde boşluklar, belediye başkanlarının istifaları sonucu oluşurken; Tiran Belediyesi’ndeki boşluk ise Belediye Meclisi’nin önerisiyle, Bakanlar Kurulu kararıyla belediye başkanının görevden alınmasından kaynaklandı. Belediye Meclisi, çoğunluk ve azınlık üyelerinin oylarıyla (50 lehte, yalnızca 1 aleyhte) erken seçimlerin önünü açacak bu kararı almıştı.

Kamuoyunun yüksek ilgisi nedeniyle, Cumhurbaşkanlığı kurumu şu açıklamayı yaptı: Tiran’daki boş kadro için Cumhurbaşkanı, prosedürün yasallığını, belediye meclisinin bağımsızlığı ve öneri hakkı açısından değerlendirdi. Yapılan değerlendirme sonucunda, boş kadronun ilanının, Tiran Belediye Meclisi ve Bakanlar Kurulu tarafından yetkileri dahilinde yürütülen bir tespit ve doğrulama süreci sonunda yapıldığı tespit edildi.

Kurumsal tarafsızlık ilkesi gereği, Cumhurbaşkanı konuya ilişkin değerlendirme yapmamaktadır.

Belge incelemelerine göre, Bakanlar Kurulu, belediye başkanının görevden alınmasına ilişkin yasal çerçeveye atıfta bulunmuştur. Bu çerçeveye göre, “3 ay boyunca aralıksız görevine gelmemek” farklı bir durum olarak değerlendirilmekte olup, Anayasa’nın 115. maddesinde belirtilen “Anayasa veya yasalara ciddi şekilde aykırı davranış” nedeniyle görevden alma durumundan ayrılmaktadır. Bu da demektir ki, 25 Eylül 2025 tarihli 539 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı için Anayasa Mahkemesi’ne başvuru hakkı bulunmamakta; bu durum idari yargının yetkisine girmektedir.

Bir belediye başkanının “Anayasa’ya veya yasalara ciddi aykırılık” nedeniyle görevden alınması halinde, Anayasa Mahkemesi’ne başvuru yapılması durumunda karar askıya alınır. Ancak, belediye meclisinin önerisiyle “3 ay aralıksız göreve gelmemek” ya da “kesinleşmiş mahkeme kararıyla suç işlemekten mahkûm olmak” nedeniyle görevden alma kararları yalnızca İdare Mahkemesi’nde itiraz edilebilir ve ancak bu mahkeme tarafından özel olarak durdurulursa askıya alınabilir.

Bakanlar Kurulu Kararı’na eşlik eden belgelerden anlaşılmaktadır ki, bu yasal açıklamalar 25 Eylül’den itibaren tarafların ve kamuoyunun bilgisine sunulmuştur.

Cumhurbaşkanlığı, Bakanlar Kurulu Kararı’nın onaylandığı tarihten bu yana yetkili yargı mercilerine herhangi bir itirazın yapılmadığını ve bu mercilerce askıya alma kararı alınmadığını belirtmektedir. Öte yandan, Cumhurbaşkanı’nın seçimleri ilan etme süresi, bildirimin alınmasından itibaren yalnızca 48 saattir.

Cumhurbaşkanı’nın yayımladığı bu kararnameyle, yasal yollar tarafların meşru çıkarlarını korumaları için hâlâ açıktır.

Tiran, Vlora, Berat, Mat, Tepelena ve Cërrik belediyeleri için kısmi seçimleri ilan eden Cumhurbaşkanı, rekabetçi, etik ve Seçim Kanunu’na tam saygı çerçevesinde yürütülecek bir seçim kampanyası çağrısında bulunmakta ve bu belediyelerdeki vatandaşların sürece geniş katılım göstermesini, yüksek oranda oy kullanmasını temenni etmektedir.

/ Aida Vishko /