Viktimat civile në Ukrainë të shkaktuara nga bombardimet u rritën me 26% gjatë vitit 2025, duke reflektuar rritjen e shënjestrimit rus të qyteteve dhe infrastrukturës në vend.

Organizata për Veprimin kundër Dhunës së Armatosur (AOAV) tha se 2,248 civilë u raportuan të vrarë dhe 12,493 të plagosur nga dhuna shpërthyese në Ukrainë, sipas raporteve në gjuhën angleze, me numrin e viktimave në një incident që po rritet ndjeshëm.

Mesatarisht 4.8 civilë u raportuan të vrarë ose të plagosur në secilin sulm, 33% më shumë se në vitin 2024, me sulmin më të keq që ndodhi në Dnieper më 24 qershor. Raketat ruse goditën një tren pasagjerësh, apartamente dhe shkolla, duke u marrë jetën 21 personave dhe duke plagosur 314 të tjerë, përfshirë 38 fëmijë.

Iain Overton, drejtor ekzekutiv i AOAV, tha se shifrat treguan se “Ukraina i përshtatet një kolapsi më të gjerë të përmbajtjes që tani është i dukshëm në shumë luftëra” dhe respekti për dallimin e proporcionalitetit në luftë “është thyer”.

Shënjestrimi i qëllimshëm i civilëve ose infrastrukturës civile në një mënyrë që është e tepruar për të krijuar avantazh të drejtpërdrejtë ushtarak është një krim lufte, por ekspertët kanë thënë se parimi i proporcionalitetit është në pikën e thyerjes në konflikte të shumta, duke përfshirë Gazën, Sudanin dhe Kongon, si dhe Ukrainën.

“E kemi parë këtë erozion të shpaloset ndër vite, nga Homs në Aleppo, Mariupol dhe më tej në Gaza. Ajo që duket ndryshe tani është ndjenja se nuk ka më një rend ndërkombëtar funksional të bazuar në rregulla, i aftë t’i mbajë ndonjëherë përgjegjësit para përgjegjësisë”, argumentoi Overton.

Sulmet me raketa dhe dronë ndodhën pothuajse çdo natë në të gjithë Ukrainën gjatë vitit 2025 dhe vazhduan në vitin 2026, duke lënë miliona njerëz me qasje të kufizuar ose aspak në energji elektrike, ngrohje dhe ujë. Një total prej 805 dronësh dhe 13 raketash shënjestruan Ukrainën natën e 9 shtatorit , sulmi më i madh ajror i regjistruar në luftë.

AOAV monitoron shifrat e viktimave civile bazuar në raportet në gjuhën angleze të incidenteve të dhunës shpërthyese në nivel global. Edhe pse masa është konsistente, ajo e nënvlerëson numrin e vërtetë të civilëve të vrarë dhe të plagosur, pjesërisht sepse raportet mediatike në një gjuhë janë në mënyrë të pashmangshme të paplota.

Globalisht, viktimat civile ranë me 26% nga një rekord 10-vjeçar i regjistruar nga grupi i monitorimit në vitin 2024, kryesisht për shkak të armëpushimit të tetorit në Gaza, i cili më parë ishte konflikti më vdekjeprurës dhe i rrezikshëm për civilët. Viktimat civile të regjistruara nga AOAV ishin 14,024 në Gaza në vitin 2025, 40% më të ulëta se një vit më parë.

Ushtria izraelite në fund të muajit të kaluar tregoi se pranonte që numri i të vdekurve i përpiluar nga autoritetet në Gaza ishte përgjithësisht i saktë . Një zyrtar i sigurisë pranoi se 70,000 palestinezë ishin vrarë që nga tetori i vitit 2023, në përputhje me totalin e fundit të ministrisë së shëndetësisë në Gaza prej 72,061 të vrarësh dhe 171,715 të plagosurish.

Gjatë vitit 2025, 25,718 palestinezë u regjistruan si të vrarë nga ministria e shëndetësisë dhe 62,854 të plagosur, duke demonstruar se raportet e shtypit në gjuhën angleze të monitoruara përfaqësojnë një nënvlerësim të realitetit në terren.

Sipas AOAV, 45,358 viktima civile u regjistruan në mbarë botën gjatë vitit 2025, nga 61,353 një vit më parë. Këto shifra përfshinin 17,589 civilë të raportuar të vrarë dhe 27,769 të plagosur nga dhuna shpërthyese e të gjitha llojeve.

Vendi përgjegjës për numrin më të madh të të vrarëve dhe të plagosurve nga dhuna shpërthyese ishte Izraeli, pak më përpara se Rusia.

Përfshirja e Izraelit në konflikte të shumta në vitin 2025 nënkuptonte se ai u regjistrua si shkaktar i 35% të të gjitha viktimave të raportuara, kundrejt 32% për Rusinë. Luftërat në Sudan dhe Mianmar ishin të dytat më vdekjeprurëse, ku numri i përgjithshëm i viktimave të regjistruara ishte përkatësisht 5,438 dhe 3,178.

/rtsh.al/