Arnavutluk Başbakanı Edi Rama, Dünya Bankası’nın GovTech ve teknoloji temelli kamu yönetimi değerlendirmesine göre Arnavutluk’un en gelişmiş ülkeler grubunda yer aldığını açıkladı.

Rama, dijital dönüşümün yalnızca teknolojik yeniliklerle sınırlı kalmaması, kamu kurumlarının işleyişinde ve çalışanların performanslarının değerlendirilmesinde de değişikliklerle desteklenmesi gerektiğini vurguladı.

Kamu Yönetimi ve Yolsuzlukla Mücadeleden Sorumlu Devlet Bakanı Adea Pirdeni ile birlikte yaptığı açıklamada Rama, liyakat sisteminin güçlendirilmesini ve kamu yönetimi ile vatandaşlar arasındaki ilişkinin iyileştirilmesini amaçlayan yeni dönüşüm ve değerlendirme planını tanıttı.

Başbakan, Arnavutluk’un uluslararası konumuna ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“Bu benim değerlendirmem değil, bizim değerlendirmemiz de değil. Dünya Bankası’nın değerlendirmesine göre Arnavutluk, GovTech ve teknoloji aracılığıyla kamu yönetimi alanında en ileri ülkeler grubunda yer alıyor.”

Kamu hizmetlerinde dijital dönüşüm

Rama, kamu hizmetlerinin sunulma biçiminde yaşanan değişime dikkat çekerek geçmişte devlet dairelerinde bir belge almanın uzun kuyruklar, evrak işleri, mühürler ve zaman kaybıyla özdeşleştiği dönemi hatırlattı.

Başbakan şöyle konuştu:

“Bir zamanlar devletin kuyruklar, kâğıtlar, mühürler, zaman kaybı ve hatta doğum belgesini zamanında alabilmek için verilen bahşişlerle özdeşleştiği bir alanda olağanüstü bir ilerleme kaydettik.”

Ancak Rama’ya göre dijital hizmetlerin modernleştirilmesi tek başına yeterli değil. Kamu kurumlarının vatandaşların taleplerine zamanında yanıt vermesi ve gecikmeler karşısında sorumluluk üstlenmesi gerekiyor.

Rama bu konuda şu değerlendirmeyi yaptı:

“En gelişmiş dijital hizmete sahip olabilirsiniz. Ancak bu hizmetin arkasında bulunan kurum vatandaşa zamanında yanıt vermiyorsa, vatandaşın başvurusu geciktiğinde veya kaybolduğunda sorumluluk üstlenmiyorsa ve kendi hatalarını düzeltme kapasitesine sahip değilse, vatandaşın devletle genel olarak ciddi bir sorunu olmaya devam eder.”

Liyakat Merdiveni ile kamu yönetiminde yeni dönem

Rama, bu çerçevede kamu yönetimindeki insan kaynağının yönetimini ve değerlendirilmesini değiştirmeyi amaçlayan Liyakat Merdiveni (Shkalla e Meritës) sistemini gündeme getirdi.

Yeni mekanizmayla çalışanların mesleki becerileri ve işlerine bağlılıkları doğrultusunda kariyerlerinde ilerlemelerine imkân sağlanması hedefleniyor.

Başbakan şöyle konuştu:

“Ancak kurum içerisinde daha iyi çalışan bir kişinin, çalışmayan birine kıyasla kariyerinde ilerlemek için daha fazla fırsatı yoksa o sistemin tamamen işlevsel olduğu söylenemez.”

Avrupa Birliği müzakerelerinde kamu çalışanlarının rolü

Rama, reformu Arnavutluk kamu yönetiminin Avrupa Birliği’ne üyelik müzakereleri sırasında edindiği deneyimle de ilişkilendirdi.

Başbakan, Avrupa Komisyonu uzmanlarıyla karşı karşıya gelen Arnavut kamu çalışanlarının mesleki hazırlık düzeyini ve bilgi birikimini övdü.

Şu ifadeleri kullandı:

“Burada olağanüstü büyüklükte bir iş hacminden değil, hazırlık seviyesinden, bilgi derinliğinden ve böyle bir sürecin gerektirdiği disiplinden söz ediyoruz. Karşınızda İsviçre saati gibi çalışan bir mekanizmanın parçaları olan Brüksel bürokratları bulunuyor.”

Rama’ya göre Arnavutluk kamu yönetimi içerisinde değerlendirilmesi ve daha iyi tanınması gereken geniş bir profesyonel potansiyel mevcut.

“Arnavutluk kamu yönetimi içerisinde bugün var olan yüzlerce insandan, büyük bir mesleki potansiyelden söz ediyorum. Bu potansiyeli çok daha iyi tanımak ve çok daha dikkatli değerlendirmek bizim sorumluluğumuzdur.”

Çalışanların kariyer ilerlemesindeki sorunlar

Rama, kamu çalışanları arasında gerçekleştirilen kurum içi anketlere de değinerek, çalışanların özverisinin ve elde ettikleri sonuçların her zaman açık kariyer fırsatlarına dönüşmediğini söyledi.

Başbakan bu sorunu şu sözlerle dile getirdi:

“Yıllarca özveriyle çalışan, sorumlulukları ve iş performansı konusunda iyi değerlendirmeler alan bir memurun kariyerinde yükselmek için önünde açık bir yol bulunmayabiliyor.”

Rama, kamu çalışanlarının kariyerlerinin çoğu zaman liyakat ve performans yerine tesadüflere bağlı kalabildiğini de sözlerine ekledi.

/ Aida Vishko /