Presidenti Donald Trump dëshiron ta shndërrojë Alkatrazin përsëri në një burg federal, dekada pasi fortesa ishullore e Kalifornisë u shndërrua në një destinacion turistik në SHBA, sepse ishte bërë shumë e kushtueshme për të strehuar kriminelët më të këqij të Amerikës.

Burgu pranë brigjeve të San Franciskos është vendi ku qeveria dërgoi gangsterët famëkeq Al Capone dhe George “Mitralozi” Kelly, si dhe burra më pak të njohur që konsideroheshin shumë të rrezikshëm për t’u mbyllur diku tjetër.

I rrethuar nga çafka dhe pulëbardha dhe shpesh i mbuluar nga mjegulla, Alcatraz ka qenë vendi i xhirimit të filmave me aktorët Sean Connery, Nicolas Cage dhe Clint Eastwood.

Trump thotë se Alcatraz, tani pjesë e Shërbimit të Parqeve Kombëtare, papritmas nevojitet për të strehuar kriminelët “më të pamëshirshëm dhe të dhunshëm” të Amerikës.

“Kur ishim një komb më serioz, në të kaluarën, nuk hezitonim t’i burgosnim kriminelët më të rrezikshëm dhe t’i mbanim larg kujtdo që mund të dëmtonin. Kështu duhet të jetë”, tha Trump të dielën në faqen e tij Truth Social.

Çfarë është Alkatrazi?

Alkatrazi ndodhet në Gjirin e San Franciskos, pranë brigjeve të San Franciskos, dhe është i dukshëm nga Ura Golden Gate. Është më i njohuri për vitet e tij si burg federal, nga viti 1934 deri në vitin 1963, por historia e tij është shumë më e gjatë.

Presidenti Millard Fillmore në vitin 1850 e shpalli ishullin për qëllime publike, sipas shërbimit të parkut, dhe shpejt u bë një vend ushtarak. Konfederatat u strehuan aty gjatë Luftës Civile.

Deri në vitet 1930, qeveria vendosi se kishte nevojë për një vend për të mbajtur kriminelët më të këqij, dhe Alcatraz u bë zgjedhja për burg.

“U kërkua një vend i largët, një që do të pengonte komunikimin e vazhdueshëm me botën e jashtme nga ata që ishin të mbyllur brenda mureve të tij”, tha shërbimi i parkut.

“Edhe pse toka në Alaskë po shqyrtohej, disponueshmëria e Ishullit Alcatraz përkoi në mënyrë të përshtatshme me nevojën e perceptuar të qeverisë për një burg të sigurisë së lartë.”

Pse u mbyll?

Largësia nga bregu e bëri të pamundur mbajtjen e tij. Çdo gjë, nga ushqimi te karburanti, duhej të vinte me anije.

“Ishulli nuk kishte burim uji të pijshëm”, sipas Byrosë së Burgjeve të SHBA-së, “kështu që gati një milion gallonë ujë duhej të silleshin me barka në ishull çdo javë”.

Kostoja për të strehuar dikë atje në vitin 1959 ishte 10.10 dollarë në ditë krahasuar me 3 dollarë në një burg federal në Atlanta, tha qeveria. Ishte më e lirë të ndërtoje një burg të ri nga e para.

Pse është i famshëm Alcatraz?

Pavarësisht vendndodhjes, shumë të burgosur u përpoqën të largoheshin: 36 burra u përpoqën të arratiseshin 14 herë nga Gjiri, sipas FBI-së. Pothuajse të gjithë u kapën ose nuk i mbijetuan dot ujit të ftohtë dhe rrymës së shpejtë.

“Escape from Alcatraz”, një film i vitit 1979 me protagonist Eastwood, tregonte historinë e John Anglin, vëllait të tij Clarence dhe Frank Morris, të cilët të gjithë u arratisën në vitin 1962, duke lënë pas kopje kokash prej gipsi të punuara me dorë me flokë të vërtetë në shtretërit e tyre për të mashtruar rojet.

“Gjatë 17 viteve që punuam në këtë rast, nuk dolën prova të besueshme që të sugjeronin se burrat ishin ende gjallë, qoftë në SHBA apo jashtë shtetit”, tha FBI.

“The Rock”, një thriller i vitit 1996 me Connery-n dhe Cage-in, përqendrohet në një përpjekje për të shpëtuar pengjet nga marinsat mashtrues në Alcatraz.

Një park kombëtar

Alcatraz u bë pjesë e Zonës Kombëtare të Rekreacionit Golden Gate dhe u hap për publikun në vitin 1973, një dekadë pasi u mbyll si burg.

Shërbimi i parkut thotë se ishulli tërheq më shumë se 1 milion vizitorë në vit që mbërrijnë me traget. Një biletë për një të rritur kushton 47.95 dollarë dhe vizitorët mund të shohin qelitë ku mbaheshin të burgosurit.

Në vitin 1969, një grup amerikanësh vendas, kryesisht studentë kolegji, pretenduan se kishin të drejtë në Alcatraz dhe filluan një pushtim që zgjati 19 muaj. Ai përfundoi në vitin 1971 kur ndërhynë autoritetet federale.

“Qëllimet themelore të indianëve në Alcatraz ishin të zgjonin publikun amerikan ndaj realitetit të gjendjes së vështirë të amerikanëve të parë dhe të pohonin nevojën për vetëvendosje të indianëve”, shkroi historiani i ndjerë Troy Johnson. AP

/rtsh.al/