Në pjesën më të madhe të botës, çadrat përdoren thjesht për të mbrojtur njerëzit nga shiu ose për t’i mbrojtur nga dielli. Ndërsa në Japoni, çadrat e diellit luajnë gjithashtu një rol shumë më të fuqishëm në kulturën japoneze: ato janë enë shpirtërore.

Sipas Tatsuo Danjyo, Profesor Emeritus i shkencave humane në Universitetin Beppu në prefekturën Ōita të Japonisë, tradita japoneze pohon se objekte të caktuara duke përfshirë çadrat mund të shërbejnë si yorishiro (një objekt që tërheq perëndi ose shpirtra). Ky besim është thellësisht i rrënjosur në histori.

Çadrat u shfaqën për herë të parë në Japoni midis shekujve 9 dhe 11, por në vend që t’i mbronin njerëzit nga moti, ato shërbyen si simbole të pushtetit shpirtëror ose politik.

Çadrat e hershme, të tilla si sashikake-gasa me dorezë të gjatë , ishin të rezervuara për figurat fetare dhe politike dhe mbaheshin nga ndihmësit mbi elitën.

Deri në shekullin e 12-të, Danjyo vëren se çadrat filluan të përdoren më gjerësisht nga publiku i gjerë dhe gjatë shekujve që pasuan, rëndësia e tyre shpirtërore ka mbetur e pandryshuar.

E njëjta rëndësi shpirtërore merr jetë në festivale në të gjithë Japoninë sot. Në Yasurai Matsuri të Kiotos, që mbahet çdo vit në javën e dytë të prillit, besohet se çadrat e zbukuruara me lule nxjerrin sëmundje nga njerëzit.

Në festivalin Hakata Dontaku, i cili zhvillohet çdo 3-4 maj në qytetin verior të Fukuokës, karroca masive kasaboko parakalojnë nëpër rrugë; kalimi nën njërën prej tyre thuhet se sjell bekime shëndeti të mirë dhe fat të mirë. Dhe në ishullin Okinoshima në Prefekturën Kōchi, çdo 13-16 gusht banorët krijojnë struktura çadrash të dekoruara gjallërisht për të strehuar shpirtrat e të ndjerëve të kohëve të fundit gjatë festivalit të tyre vjetor Obon . Çdo vit të dytë, natën e 16 gushtit, këto çadra mbahen në një valle ritual rreth një platforme qendrore, duke i udhëhequr simbolikisht shpirtrat të kthehen në mënyrë të sigurt në botën e shpirtrave.

Çadrat kanë frymëzuar madje një nga figurat mbinatyrore më të njohura të Japonisë: kasa yokai (shpirti i çadrës). Këto shpirtra mbinatyrorë shfaqen në vepra arti historike, të tilla si Parada e Natës së Goblinëve të Shumëllojshëm, ku tregohen sende shtëpiake të braktisura duke u ringjallur.

Pra, herën tjetër që hapni një çadër në Japoni, veçanërisht një wagasa tradicionale, mos harroni se ajo mund të bëjë më shumë sesa thjesht t’ju mbajë të thatë.

/rtsh.al/