Presidenti amerikan Donald Trump ka refuzuar propozimin e Teheranit për të rihapur Ngushticën e Hormuzit brenda shtatë ditësh, duke e mbajtur të hapur përplasjen me Iranin në një moment kur konflikti po ushtron presion mbi çmimet ndërkombëtare të energjisë dhe po sjell kosto politike të ndjeshme brenda SHBA-së.

Sipas “Wall Street Journal”, Trump jo vetëm që është skeptik ndaj qëllimeve të Teheranit, por beson se sulmet amerikane kundër Iranit mund të përsëriten pas zgjedhjeve të mesit të mandatit në nëntor.

Në një gjest simbolik, ai publikoi në Truth Social një hartë ku Ngushtica e Hormuzit shfaqej e riemërtuar “Ngushtica e Trump”.

Propozimi iranian, i paraqitur nga Ministri i Jashtëm Abbas Araghchi në selinë e OKB-së në Nju Jork, parashikonte një periudhë shtatëditore që do të niste sapo SHBA-të ta pranonin planin, por administrata amerikane e hodhi poshtë duke e konsideruar të pasigurt.

Ngushtica e Hormuzit është kthyer në një pikë kyçe të konfrontimit që nga nisja e luftës më 28 shkurt, kur SHBA dhe Izraeli sulmuan Republikën Islamike, duke rrezikuar një arterie energjetike ku kalon rreth një e pesta e hidrokarbureve të konsumuar globalisht.

Në qershor, Trump dhe presidenti iranian Masud Pezheskian kishin nënshkruar Memorandumin e Mirëkuptimit të Islamabadit, i cili parashikonte rihapjen e Hormuzit dhe një kuadër për negociata mbi programin bërthamor iranian, por marrëveshja u shemb shpejt pasi palët i interpretuan ndryshe pikat kryesore. Irani kërkon përfundimin e armiqësive, ndërprerjen e operacioneve ushtarake në Liban e Jemen, lirimin e fondeve të ngrira që vlerësohen mes 100–123 miliardë dollarë dhe heqjen e sanksioneve ekonomike që prej dekadash kanë kufizuar tregtinë e tij ndërkombëtare.

Pavarësisht tensioneve, kontaktet nuk janë ndërprerë plotësisht: Trump konfirmoi se zyrtarë amerikanë dhe iranianë zhvilluan bisedime në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, ndërsa Pezheskian përsëriti në intervista për CBS News dhe Fox News se “varet nga Amerika nëse dëshiron apo jo që kjo luftë të përfundojë”.

Qëndrimi i Trump po merr një rëndësi të veçantë ndërsa zgjedhjet e mesit të mandatit afrohen, me çmimet e larta të karburantit dhe koston e jetesës që janë bërë një fushë kyçe e debatit politik në SHBA, duke e vendosur fatin e Ngushticës së Hormuzit jo vetëm si çështje ndërkombëtare, por edhe si faktor vendimtar në politikën e brendshme amerikane.

/rtsh.al/