Agjencia kryesore e Kombeve të Bashkuara për zhvillimin ekonomik ka deklaruar se Gaza po vuan “krizën ekonomike më të rëndë të regjistruar ndonjëherë në botë”, me nëntë nga dhjetë bizneset e shkatërruara ose dëmtuara rëndë dhe qindra mijëra njerëz të papunë.

Pedro Manuel Moreno, sekretari i përgjithshëm në detyrë i Konferencës së Kombeve të Bashkuara për Tregtinë dhe Zhvillimin (UNCTAD), theksoi se kolapsi i ekonomisë së Gazës, i shkaktuar nga operacionet ushtarake izraelite, “ka fshirë dekada zhvillimi dhe ka gjeneruar një krizë ekonomike akute për popullin e saj”.

Një raport i ri i UNCTAD-it, i paraqitur të enjten (24 shtator 2026) gjatë sesionit të 73-të të organizatës, zbulon se 92 për qind e institucioneve ekonomike të Gazës janë dëmtuar ose shkatërruar që nga tetori 2023. Prodhimi i brendshëm bruto (PBB) për frymë në ditë është vetëm 0,58 dollarë amerikanë (rreth 212 dollarë në vit për vitin 2025), ndërsa çmimet janë rritur me 274 për qind krahasuar me vitin 2022.

Sipas raportit, ekonomia e Gazës ka pësuar një rënie dramatike: PBB-ja reale u tkurr me 83 për qind në vitin 2024 dhe, edhe pas një rritjeje statistikore në 2025 nga një bazë shumë e ulët, mbetet në nivele shumë të ulëta.

Pjesa e Gazës në PBB-në e përgjithshme palestineze ka rënë nga 17,4 për qind para tetorit 2023 në më pak se 4 për qind në 2025.

Sektorët produktivë janë pothuajse të paralizuar: bujqësia dhe industria kanë rënë secila me 94 për qind, ndërsa ndërtimi me 99 për qind.

Mbi 90 për qind e popullsisë në moshë pune në Gaza nuk është e punësuar, ndërsa norma e papunësisë zyrtare është rreth 78 për qind.

Raporti vlerëson se nevojat për rimëkëmbje dhe rindërtim në Gaza kanë arritur 71,5 miliardë dollarë dhe pritet të rriten më tej.

Një vlerësim i përbashkët i Bankës Botërore, Bashkimit Evropian dhe Kombeve të Bashkuara vë në dukje dëme në infrastrukturën fizike prej 35,2 miliardë dollarësh dhe humbje ekonomike e sociale prej 22,7 miliardë dollarësh deri në fillim të vitit 2026.

Moreno theksoi se kjo krizë është e pashembullt në shkallë globale.

“Kolapsi i ekonomisë së Gazës është kriza ekonomike më e rëndë e regjistruar në botë. Ajo ka fshirë dekada zhvillimi dhe ka krijuar një krizë ekonomike akute për popullin e saj,” deklaroi ai para gazetarëve në Gjenevë.

Raporti i UNCTAD-it vë në dukje gjithashtu se pasojat e kufizimeve afatgjata dhe operacioneve ushtarake intensive kanë thelluar varfërinë.

/rtsh.al/