Gjykata Kushtetuese ka marrë sot një vendim me rëndësi themelore, duke i hapur rrugë zyrtarisht Presidentit të Republikës për të shpallur vakancën në vendin e anëtares Sonila Bejtja. Ky vendim zgjidh mosmarrëveshjen ligjore mbi kohëzgjatjen e mandateve të gjyqtarëve kushtetues dhe vendos qartësimin e rregullave në këtë fazë tranzitore të reformës në drejtësi.

Vendimi, i marrë pas shqyrtimit të kërkesës së Presidentit të Republikës, thekson se parimi i “përtëritjes së pjesshme periodike” të Gjykatës mbizotëron mbi parimin e mandatit 9-vjeçar gjatë fazës së rindërtimit institucional.

Skema e re e zëvendësimit

Gjykata interpretoi përfundimisht Nenin 179, pika 3, të Kushtetutës (dispozita kalimtare), duke thënë se qëllimi i kësaj dispozite është garantimi i funksionimit të rregullt dhe të balancuar të institucionit.

Për këtë arsye, u vendos që, mandati i gjyqtarëve të Gjykatës Kushtetuese të kufizohet sipas një skeme të paracaktuar, duke e shkurtuar në mënyrë të përkohshme mandatin 9-vjeçar.

Vendimi konfirmon skemën kohore të zëvendësimit:

Përtëritja e parë (me një të tretën) do të bëhet në vitin 2025.

Përtëritja e dytë në vitin 2028.

Përtëritja e tretë në vitin 2031.

Gjykata sqaroi se, “pasi kjo skemë të jetë realizuar, do të rikthehet parimi i paprekshmërisë së mandatit 9-vjeçar siç e parashikon Kushtetuta.”

Në vendimin e saj, Gjykata theksoi gjithashtu se kompetenca për deklarimin e mbarimit të mandatit të gjyqtarit kushtetues i përket vetëm “Gjykatës Kushtetuese. Vetëm pas këtij deklarimi, organet e emërtesës (Presidenti, Kuvendi, Gjykata e Lartë) mund të ushtrojnë kompetencën e tyre për emërimin/zgjedhjen e gjyqtarit zëvendësues.”

Me këtë vendim, bëhet i mundur shpallja e vakancës së gjyqtares Sonila Bejtja nga Presidenti, duke i hapur rrugë përfundimisht normalizimit të kalendarit të emërimeve në këtë institucion kyç të drejtësisë.

/rtsh.al/