Në një moment kritik për arkitekturën e sigurisë dhe gjeopolitikën globale, Bashkimi Evropian po rrezikon të zbehë ndikimin e tij duke lënë pas dore një nga armët e tij më të forta: politikën e zgjerimit. Presidenti i Qipros, Nikos Christodoulides, ka ngritur alarmin se vonesat e Brukselit për pranimin e anëtarëve të rinj po minojnë besueshmërinë e unionit.

Zgjerimi, një mjet i fuqishëm që po shpërdorohet

Në një intervistë ekskluzive për AP përpara samitit BE-Lindje e Mesme, kreu i shtetit qipriot ishte i drejtpërdrejtë në kritikat e tij. Ai theksoi se mosmbajtja e premtimit për të shtuar anëtarë të rinj gjatë dy viteve të fundit ka zbehur shpresat dhe besimin e vendeve aspirante.

“Ne kemi një mjet të fortë gjeopolitik që po e humbasim kryesisht për shkak të gabimeve tona,” deklaroi Christodoulides.

Ai bëri thirrje për një ndryshim të menjëhershëm të qasjes, duke theksuar se zgjerimi nuk duhet parë thjesht si një proces burokratik, por si një domosdoshmëri strategjike. “Zgjerimi është një nga mjetet gjeopolitike që, si Bashkim Evropian, na duhet shumë shpejt për të marrë vendime specifike,” shtoi ai, duke pranuar megjithatë se ritmi i vendimmarrjes brenda BE-së ka filluar të përshpejtohet.

Plani i mbrojtjes dhe “zgjimi” ushtarak i Evropës

Krahas zgjerimit, një tjetër prioritet urgjent është siguria e vetë kufijve të unionit. Muajin e kaluar, një dron “Shahed” i nisur nga Libani goditi një bazë ajrore britanike në Qipro, duke nxitur Nikozinë të kërkojë ndihmën e partnerëve evropianë.

Christodoulides theksoi se BE-ja ka nevojë urgjente për t’i dhënë substancë Nenit 42.7 të traktateve të bllokut – i cili detyron shtetet të ndihmojnë njëri-tjetrin në rast sulmi. Ai kërkoi një “manual” të qartë operativ për të shmangur mbivendosjet me Nenin 5 të NATO-s, duke qenë se shumë vende janë anëtare në të dyja organizatat.

Energjia dhe roli i Qipros si “urë” me Lindjen e Mesme

Tensionet dhe zhvillimet me Iranin kanë theksuar gjithashtu nevojën që BE të diversifikojë burimet e saj energjetike. Qiproja po ofron depozitat e saj të gazit natyror në det të hapur si një zgjidhje të rëndësishme për pavarësinë energjetike të bllokut, me Presidenten e KE-së, Ursula von der Leyen, që pritet të shpallë propozime specifike këtë të premte.

Ndërkohë, në samitin e të enjtes në Qipro me udhëheqësit e Egjiptit, Libanit, Sirisë dhe Jordanisë, Nikozia synon të thellojë “Paktin Mesdhetar”. Christodoulides nënvizoi se vendet e rajonit i besojnë Qipros për të përfaqësuar interesat e tyre në Bruksel, duke dëshmuar edhe një herë se pse një Evropë e zgjeruar dhe e integruar mirë strategjikisht është thelbësore për stabilitetin rajonal.

/rtsh.al/