Dhjetëra aktivistë, përfshirë aktivisten suedeze për klimën Greta Thunberg, janë ndaluar nga forcat izraelite pasi një flotilje që transportonte ndihma për në Gaza, u ndalua.

Ministria e Jashtme e Izraelit tha se disa anije nga Flotilja Globale Sumud (GSF) ishin “ndaluar në mënyrë të sigurt” dhe personat në bord po transferoheshin në një port izraelit për t’u deportuar.

Varkat e përgjuara ishin në ujërat ndërkombëtare rreth 70 milje detare larg brigjeve të Gazës.

Izraeli tha se marina e tij u kishte thënë anijeve të ndryshonin kursin pasi ato “po i afroheshin një zone luftarake aktive dhe po shkelnin një bllokadë të ligjshme detare”. GSF i përshkroi përgjimet si “të paligjshme” dhe “jo një akt mbrojtjeje”, por një akt të pacipë dëshpërimi”.

Grupi ka pretenduar se një anije brenda flotiljes ishte “goditur qëllimisht në det”.

Një numër vendesh kanë shprehur shqetësim për incidentin. Presidenti i Afrikës së Jugut Cyril Ramaphosa tha se përgjimi në ujërat ndërkombëtare ishte “në kundërshtim me ligjin ndërkombëtar dhe shkel sovranitetin e çdo kombi, flamuri i të cilit valëvitej në dhjetëra anije në flotilje”.

Megjithatë, kryeministrja italiane Giorgia Meloni kritikoi përpjekjen e flotiljes për të arritur në Gaza, duke thënë: “Unë vazhdoj të besoj se e gjithë kjo nuk sjell asnjë përfitim për popullin palestinez”.

Aktivistët e ndaluar po dërgohen në portin e Ashdod, tha Izraeli. Qeveria izraelite, e cila e ka quajtur përpjekjen për të transportuar ndihma humanitare në Gazën e shkatërruar nga lufta si “provokim”, tha:

“Greta dhe miqtë e saj janë të sigurt dhe të shëndetshëm”, tha qeveria izraelite.

Protestues janë ngritur në Greqi, Itali, Gjermani, Tunizi dhe Turqi për të kundërshtuar përgjimin e flotiljes nga Izraeli.

Në Itali, tubime spontane u zhvilluan në disa qytete mbrëmjen e së mërkurës. Në një deklaratë, Komisioneri i Lartë i OKB-së për të Drejtat e Njeriut, Volker Turk, i bëri thirrje Izraelit të “heqë urgjentisht bllokadën në Gaza dhe të lejojë hyrjen e materialeve që shpëtojnë jetë përmes të gjitha mjeteve të mundshme”, duke shtuar se duhet të pajtohet për të lehtësuar skemat e paanshme të ndihmës humanitare “pa pengesa”.

Ministria e Jashtme e Turqisë dënoi përgjimin si një “akt terrorizmi” dhe bëri thirrje që “autorët e këtij sulmi” të mbajnë përgjegjësi.

Presidenti kolumbian Gustavo Petro ka dëbuar të gjithë diplomatët izraelitë si përgjigje dhe e denoncoi përgjimin si një “krim ndërkombëtar nga Netanyahu”.

Petro gjithashtu ndërpreu marrëveshjen e tregtisë së lirë të Kolumbisë me Izraelin, e cila ka qenë në fuqi që nga viti 2020, dhe bëri thirrje për lirimin e dy kolumbianëve që ishin në bordin e flotiljes.

Zëvendëskryeministri irlandez Simon Harris i quajti raportet “shqetësuese” dhe tha se ai pret që Izraeli të respektojë ligjin ndërkombëtar.

Flotilja u largua nga Spanja një muaj më parë, me më shumë se 40 anije dhe rreth 500 njerëz në bord, duke përfshirë parlamentarë evropianë, avokatë dhe aktivistë, që synojnë të dërgojnë ndihma direkt në Gaza.

Izraeli tashmë ka bllokuar dy përpjekje të aktivistëve për të dërguar ndihma me anije në Gaza, në qershor dhe korrik.

Ndërsa qeveria izraelite e ka karakterizuar flotiljen si një “jaht selfie”, Thunberg e ka kundërshtuar këtë kritikë. “Unë nuk mendoj se dikush do të rrezikonte jetën e tij për një marifet reklame”, tha ajo.

Izraeli pretendon se po përpiqet të ndalojë ato furnizime që bien në duart e Hamasit. Ajo dhe SHBA kanë mbështetur një sistem alternativ të shpërndarjes së ushqimit, Fondacionin Humanitar të Gazës (GHF) me të cilin OKB-ja refuzon të bashkëpunojë, duke e përshkruar organizimin e tij si joetik.

Një grup i mbështetur nga OKB-ja konfirmoi muajin e kaluar se kishte uri në Gaza dhe shefi humanitar i OKB-së tha se ishte rezultat i drejtpërdrejtë i “pengimit sistematik” të Izraelit që ndihmat të hyjnë në territor.

Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu e ka quajtur këtë një “gënjeshtër të hapur”.

/rtsh.al/